اطلاعات آموزشي كلاس پنجم ابتدايي

باسمه تعالي

Ø     اندازه طول كلاس را با متر اندازه مي گيريم .

Ø     اندازه فاصله دو شهر را با كيلومتر اندازه گيري ميکنيم .                                                

Ø     در مستطيل به ضلع بزرگ (درازا يعني طول) مي گوييم .                  

Ø     در مستطيل به ضلع كوچك (درازا يعني عرض) مي گوييم .         

Ø     هرجين برابر با 6 دست

Ø     هر دو جين برابر 12 است

Ø     از لوله شدن يك مقوا  استوانه درست مي كنيم.                                             

Ø     به خطي كه شكل را به دو قسمت تقسيم مي كند خط تقارن مي گوييم .           

Ø     نيم خطي كه زاويه را به دو قسمت مساوي تقسيم مي كند نيم ساز مي گوييم.

Ø     حاصل ضرب هر عدد در يك برابر است با همان عدد ( 4 = 1× 4)

Ø     حاصل ضرب يك در هر عدد  برابر است با همان عدد ( 6 = 1× 6)

Ø     حاصل ضرب هر عدد در صفر برابراست با صفر ( 0 = 0× 6)

Ø     به جواب هر تقسيم خارج قسمت آن تقسيم مي گوييم.

Ø     خارج قسمت تقسيم هر عدد كه بر يك برابر است با همان عدد( 6 = 1÷ 6)

Ø     خارج قسمت هر عدد بر خود عدد برابر است با يك ( 1 = 6÷۶                                       

Ø     حاصل تقسيم صفر بر هر عددي برابر است با صفر ( 0 = 4× 0)

Ø     وقتي دو پاره خط يكديگر را در يك نقطه قطع كنند به آن نقطه تقاطع يا نقطه مشترك مي گويند .

Ø     به دو خطي كه هرچه قدر آن را ادامه بدهيم به هم نرسند (يكديگر را قطع نكنند) دو خط موازي مي گويند .

Ø     يك كيلومتر =1000متر          1متر =100سانتي متر          1 سانتي متر=10ميلي متر                                         هر هكتار =10000متر مربع             1 كيلوگرم=1000گرم        5/0كيلوگرم=500گرم

Ø     به اعدادي كه بر دو 2 قابل قسمت نباشد فرد و به اعدادي كه بر 2 قابل قسمت باشند زوج مي گوييم.

·        6-4-2(زوج)            7-5-3(فرد)         

Ø     اگر يك تقسيم باقي مانده داشته باشد مي گوييم عدد اول  بر عدد دوم قابل تقسيم نيست.

Ø     هر 15 دقيقه يك ربع ساعت است

Ø     هر 30دقيقه نيم ساعت است

Ø    به   :  نصف 

Ø     به    :  ثلث   

Ø    به     : ربع                     

Ø  به    :  خمس

Ø     مكعب مستطيل از 6 مستطيل تشكيل شده است 

Ø     مكعب از 6 مربع تشكيل شده است.

Ø     شكل هندسي كه ضلع ندارد دايره است

Ø     شكل هندسي  كه سه قطر مساوي دارد مثلث  متساوي الاضلاع است.

Ø     هار ضلعي  ها 2 قطر و پنج ضلعي ها 5 قطر دارند.

 Ø     999و 1 مي شود1000                

Ø     9999و 1 مي شود10000

Ø     يك كيلوگرم=1000گرم   نيم كيلوگرم=500گرم

Ø     براي اندازه گرفتن جرم يك جسم از وزنه 1 كيلو گرمي استفاده مي شود .

Ø     براي اندازه گرفتن جرم يك جسم  كوچك از وزنه ي گرمي استفاده مي شود .

Ø     بزرگترين عدد يك رقمي 9 است.

Ø     بزرگترين عدد دو رقمي 99 است.

Ø     بزرگترين عدد سه رقمي 999 است.

Ø     بزرگترين عدد چها رقمي 9999 است.

Ø     بزرگترين عدد پنج رقمي 99999 است.

Ø     كوچكترين عدد دو رقمي 10 است.

Ø     كوچكترين عدد سه رقمي 100 است.

Ø     كوچكترين عدد چهار رقمي 1000 است.

Ø     كوچكترين عدد پنج رقمي 10000 است.

Ø     به قسمتي از خط راست كه ابتدا و انتها دارد و دو طرف باز است خط راست مي گويند

.  Ø      به قسمتي از خط راست كه دوطرف آن بسته است. پاره خط مي گويند               

Ø     به قسمتي از خط راست كه ابتدا دارد، ولي انتها ندارد. نيم خط مي گويند

Ø     يك ساعت =60دقيقه

Ø     يك ساعت= 3600 ثانيه

Ø     يك دقيقه = 60ثانيه

Ø     فاصله هر دو عدد در ساعت 5 دقيقه است.

Ø     به مثلثي كه دو ضلع مساوي داشته باشد ‹‹متساوي الساقين›› مي گويند .

Ø     به مثلثي كه سه ضلع مساوي داشته باشد‹‹ متوازي الاضلاع›› گفته مي شود.

Ø     به مثلثي كه اصلاً ضلع مساوي نداشته باشد ‹‹مختلف اضلاع›› مي گويند

Ø     اندازه گيري دور هر شكل را  محيط آن شكل گفته مي شود.

Ø     اندازه گيري سطح هر شكل را مساحت آن شكل مي گويند.

Ø     بين چند ضلعي ها مثلث متوازي الاضلاع ، مربع ، لوزي ضلع هاي هم اندازه دارند

Ø     براي رسم كردن گوشه راست ، از گونيا استفاده مي كنيم.

Ø     بهترين وسيله براي رسم قرينه هر شكل گونيا است.

Ø      سه ضلعي 3 گوشه ، چهار ضلعي ها 4 گوشه ، پنج ضلعي ها 5 گوشه دارند.

Ø      بهترين وسيله براي كشيدن دايره پرگار است.

Ø      در كشيدن دايره با پرگار جاي نوك سوزن پرگار مركز دايره است .    

Ø     خطي كه از مركز دايره مي گذرد و  دو طرف دايره وصل مي شود قطر دايره است

Ø     قطر دايره دو برابر قطر شعاع است.

Ø     هر دايره خيلي زياد  شعاع دور قطر دارد

Ø     براي بدست آوردن شعاع دايره قطر آن تقسيم بر 2 مي كنيم: 

قطر دايره= 6 سانتي متر                                             شعاع برابر است با   3 =2÷6

Ø     محيط مربع = يك ضلع ×4

Ø     مساحت مربع = يك ضلع × خودش

Ø      محيط مستطيل =(طول + عرض)×2

Ø     اندازه طول هر پاره خط را بوسيله خط كش اندازه مي گيريم

Ø     فرمول بدست آوردن قطر چند ضلعي :                     تعداد اضلاع =N

o  

گروه آموزشي پنجم ابتدايي كلات نادر

براي آموزش مبحث كسرها مي‎توانيم از يك قطعه كاغد رنگي مربع شكل استفاده كينم.

يك كا‎غذ را ابتدا از قسمت قطر تا مي‎زنيم و باز مي‎كنيم، دوباره از قطر ديگر تا مي‎زنيم و دوباره باز مي‎كنيم . براي بار سوم از طول تا مي‎زنيم و باز مي‎كنيم و سپس از طول ديگر تا مي‎زنيم و باز مي‎كنيم. در واقع مربع را طوري تا مي‎زنيم كه چهار محور تقارنش ديده شود. سپس طوري تا مي‎زنيم كه به شكل مربع كوچك درآيد.

دو طرف اين مربع را تا مي‎زنيم كه بصورت مثلث جمع شود و بازش مي‎كنيم و دولا مي‎كنيم، دوباره تا مي‎زنيم و باز مي‎كنيم كه به شكل چهار تا مثلث درآيد. مي‎توانيم اين چهار مثلث را برگردانيم . مثلاً يكي از اين مثلث‎ها را برگردانيم و از دانش‎آموز مي‎پرسيم چه قسمت از شكل رنگي است؟ او پاسخ مي‎دهد يك قسمت و باز سؤال مي‎كنيم چند تا مثلث داريم ؟ او پاسخ مي‎دهد ، 4 مثلث داريم.

پس چه كسري از اين شكل رنگي است ؟ در پاسخ مي‎گويد (4/1) .

اگر بخواهيم دو چهارم (4/2) را به دانش‎آموز، آموزش دهيم دو تا از شكلها را برمي‎گردانيم . سپس از او سؤال مي‎كنيم چه كسري از اين شكل رنگي است. دانش‎آموز پاسخ مي‎دهد 4/2 زيرا چهارقسمت است و دو قسمت آن رنگي است.   
اگر سه قسمت را برگردانيم 4/3 رنگي است. اگر همه را برگردانيم چهار قسمت آن رنگي است. پس كل شكل 4/4 رنگي مي‎شود.       
از دانش‎آموز مي‎خواهيم چند عدد ( مثلاً 4 عدد ) از اين شكلي كه را درست كرده‎ايم را درست كند. سپس آنها را روي مقوا بچسباند.       
از دانش‎آموز سؤال مي‎كينم چند تا مثلث وجود دارد ؟  
در هر مربع چهار تا مثلث و چهار تا مربع داريم. پس روي هم 16 مثلث داريم.    
چند تا از اينها قرمز است؟-------> 8 تا قرمز است.      
چه كسرش قرمز است؟ -------> 16/8 قرمز است

فعاليت بعدي جنبه آموزشي و هنري دارد.

يك كاغذ مربع شكل رنگي را آماده مي‎كنيم. مانند حالت قبل عمل مي‎كنيم. ابتدا از قطرش تا مي‎زنيم و بعد از قطر ديگر تا مي‎زنيم سپس از طول و عرضش تا مي‎زنيم به شكل مربع كوچك درمي‎آيد. از دو طرف به سمت بالا مي‎بريم. (به صورت مثلث بالا مي‎بريم ) و باز هم از دو طرف بالا مي‎زنيم، باز مي‎كنيم . چهار مثلث درست كرده‎ايم كه هر كدام از اين مثلث‎ها يك خط وسط دارد اين خط وسط را قيچي مي‎كنيم. تا هر كدام از اين مثلثهاي كناري به دو مثلث كوچكتر تبديل شو د و مثلثهاي بعدي نيز به همين شكل .     
از دانش‎آموز سؤال مي‎كنيم قبل از اينكه برش بزنيم مثلثها چه نوع مثلثي بودند؟        
در جواب دانش‎آموز دو ساق را روي هم قرار مي‎دهند و مي‎گويند كه مثلث متساوي‎الساقين است.
در اينجا 8 مثلث داريم كه يكي در ميان تا مي‎زنيم .     
سوال از دانش‎آموز : چند تا مثلث داريم:        
جواب: 8 تا     
سؤال از دانش‎آموز : يكي را باز كنيم چند تا قرمز است؟ چه كسري بدست مي‎‎آيد.    
جواب : 8/7    
( به همين ترتيب مثلها را باز مي‎كنيم و سؤال مي‎كنيم .)      
اين مثلثها را يكي در ميان تا مي‎زنيم و با چسب مي‎چسبانيم ،‌يك مربع به دست مي‎آيد. مي‎توانيم سؤال كنيم كه الان چه كسري قرمز است ؟ 8/4 و چه كسري سفيد است؟ 4/8      
مي‎تواند چهار تا مربع درست كند، با رنگهاي مختلف زرد، آبي،‌ قرمز و كنار هم بگذارد و به هر فرمي كه دلش خواست كنار هم بچيند .     
براي شروع فعاليت بعدي نيز از يك كاغذ مربع شكل استفاده مي‎كنيم .مانند حالت قبل قطرها را تا مي‎زنيم و باز مي‎كنيم و بعد از طول و عرض تا مي‎زنيم كه چهار مثلث ايجاد شود و سپس يك مربع درست شود. دو طرف مربع را به صورت مثلث بالا مي‎بريم و بعد باز مي‎كنيم . از دانش‎آموز مي‎خواهيم كه اين مثلثها را ببرد .     
سؤال از دانش‎آموز : اين مثلثها چه حالتي نسبت به هم دارند؟         
جواب :اگر روي هم قرار دهيم مي‎بينم كه با هم مساوي هستند .      
مي‎تواينم مثلثها را روي مربع اوليه قرار دهيم تا دانش‎آموزان خودشان تجربه كنند كه مساحت اين مثلث ها با مساحت مربعي كه در وسط قرار گرفته برابر است ، مربع را مي‎چسبانيم و سپس مثلثها را برعكس در كنار آنها مي‎چسبانيم .  
سؤال از دانش‎آموز: مربعي كه در وسط است، چه كسري از مربع بزرگ گل است؟     
چون قبلاً‌ برشها را انجام داده است و امتحان كرده كه اينها با هم برابر است متوجه مي‎شود كه مثلثهاي كناري با مربع وسط برابر است. بنابراين مساحت مربع وسطي نصف مساحت مربع بزرگتر است .    
دانش‎آموز مي‎تواند چند به همين شكل درست كند و در كنار هم قرار دهد تا مربع بزرگتر بدست آيد.    
روشهاي ديگري براي يادگيري كسرها وجود دارد. پنج دانش‎آموز را وسط كلاس مي‎بريم روي سر تا 2 تا از آنها   كلاه قرمز قرار مي‎دهيم. حال مي‏‎پرسيم چه كسري از دانش‎آموز كلاه قرمز بر سر دارد؟ 
جواب: 5/2     
چند دانش‎آموز در وسط كلاس هستند ؟        
جواب : 5 دانش‎آموز    
چند دانش‎آموز كلاس قرمز برسر دارند؟          
جواب : 2 دانش‎آموز    
چه كسري از دانش‎آموزان كلاه قرمز برسر دارند؟       
جواب: 5/2     
از دانش‎آموز بخواهيد 5 بار صلوات، 3 بار سبحان ا... و 6 بار الله اكبر بگويد و از دانش‎آموز ديگري بپرسيد:
چه كسري از اين ذكرها الحمدالله بوده، چه كسري الله اكبر بوده ؟     
پس درس تعليمات ديني هم مي تواند هوش رياضي را فعال مي‎كند .  
مي‎توانيم به رنگهاي مختلف مثلثهايي را تهيه كنيم و روي كاغذ بچسبانيم و از دانش‎آموز سؤال كنيم كه چه كسري از مثلثها قرمز هستند. مثلاً اگر مثلثها به تعدا 9 عدد هستند و 4 تاي آنها قرمز است مي‎شود 9/4 يا مي‎توانيم اشكال هندسي مختلفي را تهيه كنيم، مثلاً ذوزنقه، متوازي‎الاضلاع ، مثلث ، مربع .... و روي كاغذ مي‎چسبانيم . از داش‎آموز مي‎توانيم سؤالات مختلفي را بپرسيم .  
چه كسري ازاين شكلها قرمز هستند؟ چه كسري از اين شكلها مربع هستند؟ چه كسري از اشكال بر روي هم منطبق مي شوند و چه كسري از اشكال دو محور تقارن دارند؟     
به همين ترتيب سؤالات ديگري نيز مي‎توان پرسيد